ERG’den Teklif Çağrısı: İlköğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretim Programının İncelenmesi ve Değerlendirilmesi

ERG’den Teklif Çağrısı: İlköğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretim Programının İncelenmesi ve Değerlendirilmesi

“İlköğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretim Programının İncelenmesi ve Değerlendirilmesi” çalışması için teklif çağrısına son başvuru tarihi 11 Temmuz 2008.

Sabancı Üniversitesi İstanbul Politikalar Merkezi Eğitim Reformu Girişimi (ERG) tarafından sürdürülen “din ve eğitim” konulu çalışmalar kapsamında Milli Eğitim Bakanlığı Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı’nın 28.12.2006 tarihli ve 410 sayılı kararı doğrultusunda 2007-2008 öğretim yılında uygulanmaya başlanmış olan İlköğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Dersi (4, 5, 6, 7 ve 8. Sınıflar) Öğretim Programı teklif çağrısında belirtilen ölçütler bakımından değerlendirilecektir. Bu değerlendirmenin “din ve eğitim” alanında, diyalog ve politika oluşturma süreçlerine katkıda bulunabilecek bilgi temelini güçlendirmesi öngörülmektedir.

Aşağıda amacı, tanımı ve çıktıları hakkında genel bilgilerin verildiği değerlendirme çalışması için 25 Temmuz 2008 Cuma gününe kadar teklif alınacaktır. Hazırlanacak tekliflerde değerlendirmenin: (i) yöntemi (inceleme ve değerlendirme ölçütler dahil olacak biçimde), (ii) ana başlıkları ve (iii) bütçesinin yanı sıra değerlendirmeyi yapacak çalışma ekibi üyelerinin özgeçmişleri ve çalışma teklifiyle ilgili iş takviminin bulunması gereklidir.

İnceleme ve değerlendirme çalışmasını yürütecek kişilerin özgeçmişleri hariç 2000 sözcüğü geçmeyecek şekilde hazırlanacak teklifler, isiktuzun@sabanciuniv.edu e-posta adresine gönderilebilir. Daha fazla bilgi ve sorular için yine aynı adresten ERG Proje Asistanı Işık Tüzün ile bağlantıya girilebilir.

Gelen teklifler isimsiz olarak ERG tarafından belirlenecek iki veya üç uzman kişiyle paylaşılacak, yöntemin uygunluğu ve çalışmayı sürdürecek kişilerin yeterliliği konusunda görüş alınacaktır. Bu görüşler ışığında bütçe ve iş takvimi değerlendirilerek çağrı kapanış tarihinden sonra, en geç iki hafta içinde tüm teklif verenlere sonuçlar gerekçeleriyle iletilecektir.

Hazırlanacak inceleme ve değerlendirme raporunun ERG tarafından basılması ve Internet ortamında yayımlanması, ayrı bir uzman değerlendirmesi sürecinden geçtikten sonra, planlanmaktadır. Ayrıca, ERG’nin yürütmekte olduğu “din ve eğitim” konulu diyalog süreçlerinde raporun ERG’ye, konunun paydaşlarına ve/veya kamuoyuna sunumunun yapılması öngörülmektedir.

ERG’nin “Din ve Eğitim” Alanında Geçmiş Çalışmaları

ERG’nin “din ve eğitim” alanında genel politika hedefi, örgün eğitim içinde verilen dinle ilgili her türlü eğitime ilişkin öğretim programının, i) her din, mezhep ve inanca eşit uzaklıkta olacak, ii) insan haklarına, din ve inanç özgürlüğü ile din, görüş ve inanç çoğulculuğuna saygıyı güçlendirecek şekilde, katılımcı bir süreçle hazırlanması ve etkili bir şekilde uygulanmasıdır.

ERG, Mayıs 2004 ile Şubat 2005 arasında din eğitiminde yeni politikalar konulu bir dizi oturum düzenledi. “iddia sahiplerinin”, diğer bir deyişle “paydaşların,” katılımıyla bir toplumsal oydaşma oluşturulmasını hedefleyen bu süreç sonunda ortaya çıkan “Türkiye’de Din ve Eğitim: Değişim İhtiyacı” ortak ilkeler metni kamuoyu, bürokratlar ve milletvekilleri ile paylaşıldı.

Prof. Dr. Recep Kaymakcan tarafından ERG için hazırlanan “Yeni Ortaöğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretim Programı İnceleme ve Değerlendirme Raporu” Şubat 2007’de “Türkiye’de Din ve Eğitim: Değişim İhtiyacı” panelinde kamuoyuna sunuldu.

İlköğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Dersi (4, 5, 6, 7 ve 8. Sınıflar) Öğretim Programı İnceleme ve Değerlendirme Çalışmasının Amacı

Yeni İlköğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretim Programı’na ilişkin yapılacak bu çalışma, “din ve eğitim” alanında mevcut durum değerlendirilirken önemli bir bilgi kaynağı teşkil edecek, bugüne kadar yapılmış çalışmaları tamamlayıcı nitelikte olacaktır. Diyalog oluşturma, politika geliştirme ve ilgili bilgilendirme ve savunu süreçlerinin üzerine kurulacağı güvenilir ve kapsamlı bilgi temelinin bir parçası olacaktır.

Değerlendirmenin Genel Tanımı

Yapılacak inceleme ve değerlendirmenin, ERG için, Prof. Dr. Petek Aşkar liderliğindeki çalışma ekibi tarafından 2005 yılında hazırlanmış olan “Öğretim Programları İnceleme ve Değerlendirme” raporunda ve yukarıda da bahsi geçen “Yeni Ortaöğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretim Programı İnceleme ve Değerlendirme Raporu”nda kullanılan ölçütlerden yararlanması öngörülmektedir. Ancak, çalışma ekibince teklifte sunulacak ölçütler ERG ile birlikte revize edilebilir, bu çalışmaya özgü kılınabilir.

Söz konusu ölçütler, “Öğretim Programları İnceleme ve Değerlendirme” raporunda şu şekilde yer almaktadır:

1) Dış Ölçütler

1.1. Önceki programlarla yeni programlar arasındaki farklılıklar

a) Temele alınan değerler (felsefe/değerler, öğrenme, öğretme)

b) Öğrenme alanları/ İçerik

c) Amaçlar, hedefler, davranışlar, kazanımlar

d) Öğretme ve öğrenme durumları/ Etkinlikler

e) Ölçme ve değerlendirme

f) Dil, kavram ve söylem

1.2. Dünyadaki gelişmeler ve araştırmalarla paralellik

2) İç Ölçütler

2.1. Programın öğeleri olan kazanımlar, öğrenme alanları, öğrenme-öğretme süreci (materyal, yöntem, ortam), değerlendirmenin aşağıda belirtilen ölçütlere göre incelenmesi: Yaklaşım, değerler, açıklık, esneklik, öğrenciye uygunluk, süreklilik

2.2. Programın öğeleri arasında tutarlılık

2.3. Programın sınıflara göre, öğeler arasındaki ilişkisi

2.4. Programın diğer programlarla yatay ve dikey ilişkisi

3) Programın değişim yeteneği

4) Programın örtük özellikleri

5) Programın yürütülebilmesi için altyapı gereksinimi ve yürütülme koşulları

“Yeni Ortaöğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretim Programı İnceleme ve Değerlendirme Raporu”nda ise yukarıdaki ölçütler bağlamında değerlendirmelere ek olarak İslam içerisindeki çoğulluk bağlamında Alevilik ve Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi programına yansımaları ile eski ve yeni programlarda diğer dinlerin öğretimi konu başlıkları da yer almıştır. Değerlendirmenin yöntemi ve ana başlıkları tasarlanırken bu başlıklar da göz önünde bulundurulmalıdır.

İnceleme ve Değerlendirme Çalışması Kapsamında Yapılması Öngörülen İşler

Değerlendirmeyi yapacak çalışma ekibinin:

Yukarıda bahsi geçen çalışmalardan yararlanarak bir ana başlıklar listesi oluşturması;

Yeni Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi dersi öğretim programının eski programla karşılaştırarak ve belirlenen ölçütler bağlamında incelemesi ve artılarını ve eksilerini değerlendirmesi;

İnceleme ve değerlendirme raporunu yazması, ERG’ye sunması ve ERG’den gelecek görüşler doğrultusunda içeriği revize etmesi;

İnceleme ve değerlendirmelerden hareketle öneriler geliştirmesi ve rapora dahil etmesi beklenmektedir.

Değerlendirme Sonucunda Hazırlanacak Ürünler

14.000 – 16.000 sözcükten oluşan yayımlanabilecek kalitede bir değerlendirme raporu

Çalışma Ekibi

Çalışma ekibinde aşağıda sıralanan uzmanlıklardan en az ikisinin bulunması tercih sebebidir:

Din Öğretim

Din Felsefesi veya Din Sosyolojisi

Eğitim Bilimi

İnsan Hakları

Çalışma Takvimi

Çalışma sonucunda hazırlanacak ürünün yayımlanmaya hazır son taslağının 20 Ekim 2008’e kadar teslim edilmesi öngörülmektedir.